Viêm não Nhật Bản là bệnh lý truyền nhiễm nguy hiểm dễ lây lan. Bệnh gây nên những biến chứng nguy hiểm với hệ thần kinh. Vì vậy, việc phát hiện cũng như chăm sóc người bệnh là hết sức quan trọng. Cùng Nhà Thuốc Hồng Vân tìm hiểu nguyên nhân, dấu hiệu, cách điều trị cũng như phòng ngừa viêm não Nhật Bản qua bài viết dưới đây nhé!

1.Viêm não Nhật Bản là gì?

   Viêm não Nhật Bản là một bệnh truyền nhiễm do virus JE lây truyền qua các loài trung gian truyền bệnh. Virus JE là một loại thuộc nhóm flavivirus tương tự virus lây truyền bệnh lý sốt xuất huyết. Virus xâm nhập vào cơ thể nhân lên ở hạch bạch huyết và tấn công vào hệ thần kinh trung ương.

Viêm não Nhật Bản có thể gặp ở tất cả địa phương ở Việt nam. Bệnh thường gặp vào tháng 5,6,7 và hay gặp ở trẻ em từ 2 - 8 tuổi.

2.Các giai đoạn của viêm não Nhật Bản

  Dựa vào nồng độ của virus cũng như các triệu chứng xuất hiện, người ta chia viêm não Nhật Bản thành 4 giai đoạn. Cụ thể là:

Giai đoạn ủ bệnh

   Đây là giai đoạn virus bắt đầu xâm nhập vào cơ thể. Giai đoạn này người bệnh thường không xuất hiện triệu chứng do số lượng virus chưa đủ để gây bệnh. Giai đoạn thường kéo dài 5 - 14 ngày.

Giai đoạn khởi phát

   Đây là giai đoạn virus bắt đầu đạt được số lượng nhất định, có thể gây nên các triệu chứng đối với cơ thể. bệnh thường khởi phát bằng triệu chứng sốt cao 39 - 40 độ C đột ngột. Với một số trẻ, sốt có thể đi kèm tình trạng co giật, lơ mơ hoặc hôn mê. Bệnh diễn biến nhanh với các triệu chứng nặng như:

• Rét run.
• Đau đầu.
• Mệt lả.
• Buồn nôn.

Ngoài ra, người bệnh có thể xuất hiện một số tình trạng khác như:

• Cứng gáy.
• Tăng trương lực cơ.
• Rối loạn vận động nhãn cầu.
• Mất ý thức.

                        Sốt cao là triệu chứng thường gặp của viêm não Nhật Bản

Giai đoạn toàn phát

   Đây là giai đoạn virus đạt số lượng cao nhất. Lúc này, virus sẽ xâm nhập vào các tế bào thần kinh. Giai đoạn này diễn ra rất nhanh, trong thời gian ngắn, người bệnh có thể rơi vào tình trạng hôn mê. Một số triệu chứng xuất hiện trong giai đoạn này là:

• Vã mồ hôi.
• Da đỏ.
• Rối loạn nhịp thở.
• Mạch nhanh, yếu.

Khi người bệnh vượt qua giai đoạn này, tiên lượng điều trị khỏi thường tốt hơn.

                                     Người bệnh viêm não Nhật bản thường xuất hiện rối loạn nhịp thở

Giai đoạn lui bệnh

   Đây là giai đoạn cơ thể đã sản sinh ra kháng thể để chống lại virus gây bệnh. Vì vậy, từ tuần thứ 2, các triệu chứng giảm đi đáng kể. Từ ngày thứ 10, tình trạng bệnh nhân dần hồi phục.

3.Nguyên nhân gây bệnh viêm não Nhật Bản

     Nguồn bệnh chủ yếu chứa virus JE là từ chim và lợn mắc bệnh. Vật trung gian truyền bệnh là muỗi hút máu vật chủ nhiễm bệnh rồi lại đốt người.

Có hai loại muỗi giúp truyền bệnh là Culex Tritaeniorhynchus và Culex vishnui thường sống ở ruộng lúa và hoạt động mạnh lúc trời chập choạng tối.

                                         Muỗi là trung gian truyền bệnh viêm não Nhật Bản

4.Biến chứng của viêm não Nhật Bản

Trong khi mắc bệnh, nếu không được điều trị kịp thời, người bệnh sẽ dễ xuất hiện các biến chứng như:

• Viêm phế quản - phổi.
• Viêm phổi.
• Viêm bể thận.
• Viêm bàng quang.
• Viêm tắc tĩnh mạch.
• Loét.
• Rối loạn chuyển hóa.

Bệnh nếu không được xử trí đúng cách, về lâu dài có thể làm xuất hiện các di chứng như:

• Liệt nửa người.
• Rối loạn ngôn ngữ.
• Cử động bất thường: múa vờn, múa giật, rối loạn phối hợp vận động.
• Giảm trí nhớ.
• Rối loạn tâm thần.
• Động kinh.
• Nghe kém.

5.Cách chẩn đoán viêm não Nhật Bản

 Các triệu chứng của viêm não Nhật Bản sẽ được các bác sĩ sử dụng để đánh giá giai đoạn cũng như mức độ nặng của bệnh. Tuy nhiên, để chẩn đoán có mắc bệnh hay không, bác sĩ sẽ dựa vào xét nghiệm máu và dịch não tủy để tìm virus gây bệnh.

Ngoài ra, để đánh giá mức độ tổn thương não cũng như di chứng mà bệnh viêm não Nhật Bản để lại, cộng hưởng từ (MRI) là xét nghiệm được sử dụng

6. Khi nào cần gặp bác sĩ ?

Dấu hiệu cần gặp bác sĩ

  Do Việt nam là nước có dịch tễ mắc viêm não Nhật Bản nên khi xuất hiện các dấu hiệu sau, người bệnh nên đến các cơ sở y tế để được thăm khám:

• Đau đầu.
• Sốt cao.
• Mệt mỏi.
• Đau bụng.

Nơi khám chữa bệnh uy tín

   Nếu gặp các dấu hiệu như trên, bạn có thể đến ngay các cơ sở y tế gần nhất, các phòng khám hay bệnh viện chuyên khoa Nội, Truyền nhiễm. Hoặc bất kỳ bệnh viện đa khoa nào tại địa phương để được thăm khám kịp thời.

Ngoài ra, có thể tham khảo một số bệnh viện lớn, uy tín dưới đây để được chẩn đoán và tư vấn điều trị phù hợp, tránh các biến chứng đáng tiếc xảy ra:

• Tại Thành phố Hồ Chí Minh: Bệnh viện Nhiệt đới TP.HCM, Bệnh viện Chợ rẫy, Bệnh viện Gia An 115.
• Tại Hà Nội: Bệnh viện Nhiệt đới Trung ương, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, Bệnh viện Bạch Mai.

7.Cách điều trị viêm não Nhật Bản

   Hiện nay chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu Viên não Nhật Bản. Điều trị xoay quanh việc giảm triệu chứng cũng như hạn chế những biến chứng có thể gặp của viêm não Nhật Bản. Cụ thể là:

• Chống phù não: truyền manitol 20% có thể cân nhắc kết hợp corticoid để làm tăng áp lực thẩm thấu, tránh nước xuất hiện nhiều ở lòng mạch làm tăng áp lực lên các tế bào não.
• An thần: sử dụng seduxen để tránh tình trạng kích động làm ảnh hưởng không tốt đến chức năng não bộ.
• Hạ nhiệt: nếu bệnh nhân sốt cao, người nhà có thể tiến hành chườm ấm vào bẹn, nách kết hợp với việc sử dụng thuốc hạ sốt theo chỉ định của bác sĩ.
• Thở oxy: được sử dụng với các trường hợp rối loạn nhịp thở.
• Bổ sung nước và điện giải: do người bệnh sốt cao sẽ rất dễ dẫn tới mất nước và mất cân bằng điện giải.
• Ngăn bội nhiễm: bằng cách sử dụng kháng sinh dự phòng cũng như vệ sinh da và răng miệng thường xuyên.
• Đảm bảo dinh dưỡng: bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng, tăng cường vitamin và khoáng chất để giúp người bệnh nhanh chóng vượt qua thời gian bị bệnh.

8.Cách phòng ngừa viêm não Nhật Bản

Phòng tránh muỗi đốt

   Do vật chủ trung gian truyền bệnh chủ yếu là muỗi nên để phòng ngừa tốt bệnh lý này, mọi người có thể tuân thủ một số biện pháp giảm sự sinh sản của muỗi như sau:

• Ngủ màn.
• Mặc quần áo dài tay.
• Vệ sinh môi trường sống, không để ao tù, nước đọng, phun thuốc muỗi định kỳ.
• Đặt các chuồng chăn nuôi xa nhà.
• Không cho trẻ chơi gần chuồng vật nuôi, đặc biệt là gia súc.
• Xây dựng thói quen rửa tay cho trẻ.
• Cách ly khi bị bệnh.

                                     Đảm bảo luôn ngủ màn để tránh muỗi đốt

Tiêm vaccine

   Tiêm vaccine là một trong những cách phòng bệnh hiệu quả nhất hiện này. Bộ Y tế khuyến cáo, trẻ em nên được tiêm 3 mũi phòng viêm não Nhật Bản theo lịch sau:

• Mũi 1: sau 1 tuổi, tiêm càng sớm càng tốt.
• Mũi 2: sau mũi 1 từ 1 - 2 tuần.
• Mũi 3: sau mũi 2 khoảng 1 năm.
• Nhắc lại sau 3 - 4 năm cho tới khi trẻ 15 tuổi.

                  Trẻ em cần được tiêm phòng viêm não Nhật Bản càng sớm càng tốt

Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn các kiến thức về viêm não Nhật Bản. Đây là bệnh lý nguy hiểm có thể dẫn tới tử vong hoặc các di chứng nặng nề nên các bậc phụ huynh cần phải tuân thủ lịch tiêm chủng bệnh lý này phù hợp.

Thông tin và sản phẩm gợi ý trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể. Xem thêm